Endise (Anksiyete) Dogal Tedavisi

Endişenin Doğal Tedavisi

Doğal Tedavi'ye göre, endişeli insanın kan damarları ve sinirleri uyuşuk ve sert olur. Bu­nun sonucunda kan ve sinirler serbestçe dola-şamaz. Bu nedenle vücudun yaşam gücü akışı azalır ya da kesintiye uğrar. Yaşam kaynağının akışının yavaşlaması vücudun mikroplara ve virüslere karşı direncini azaltır. En uç koşullar­da endişe ve bundan kaynaklanan korku çok yoğunsa, yaşam kaynaklarının akışındaki en­gelleme ölüme neden olabilir.

Endişenin Tedavisi Nedir?

Doğal Tedavi endişe tedavisi için, gevşeme teknikleri, aile ve arkadaşlardan destek, eksersiz ve diet önerir. Şiddetli ve uzun süren endi­şede, zihin sağlığı uzmanından farklı tedaviler almak gerekebilir. Gevşeme eksersizlerı, temiz havalı, güneşli, sakin, sessiz hoş bir ortamda bulunmak ve doğal gıdalar tüketmek önemli­dir. Ayrıca stres ve baskı ortamlarında sakin kalabilmek için kendini kontrol yöntemleri ge­liştirmek gerekir.

Kendini kontrol: Endişeyi kontrolün tek mutlak (kesin) yöntemi gevşemedir. Endişeye yol açan koşulları ve durumları analiz etmeli ve çözümler ve fırsatlar tanımlamalısınız. Size en uygun olduğunu düşündüğünüz çözüme adapte olmaya ve olumlu bir davranış sergile­meye çalışmalısınız.

Destek: Aile ve arkadaşlardan destek al­mak geçici rahatlama sağlar, ancak endişeyi önleyemez ve tedavi edemez. Sorunları tanım­lamak ve çözüm üretmek için onların yardım ve desteklerini almalısınız. Bu destek aynı za­manda başka ilgi alanları bulmanız ve zihnizi başka olumlu aktivitelerle meşgul etmenizi sağlar.

Fizik tedavileri: Hava, su, çamur ve özel­likle yoga egzersizleri, rahatlama için doğru bir düşünce geliştirmede oldukça etkilidir.

Eksersizler: Ekersizler kan dolaşımını düzenler, kan damarlarını temizler ve si­nirlerin normal koşullarda kalmasını sağ­lar. Aynı zamanda bu eksersizlerle beyin­de ve diğer organlarda kan birikmesini önlenir.

Derin soluma: Gevşemenin en etkili yöntemlerinden biridir. Oturarak ya da uzanarak, her iki burun deliğinizle ya da burun deliklerinizi değiştirerek yapabilir­siniz. Vasıflı birinden doğru metodu öğ­renmeniz gerekir. Eğer doğru methodla uygulamazsanız hiçbir faydasını göre­mezsiniz. Derin solumayı sabah boş mi­deyle, uyumadan hemen önce ya da gün boyunca stresli, sinirli ya da yorgun hissettiğinizde uygulayabilirsiniz.

Su ve çamur tedavileri de geveşeme ve sinirlerin gevşetilmesinde çok etkildir.

Uyuma: Gece boyunca altı ile sekiz saat arasında uyumak gün boyunca harcadığınız enerjiyi yeniden kazanmanızı sağlar. Düzenli meditasyon, shavasana (bir çeşit yoga) ve de­rin soluma uygulamaları daha iyi uyumanıza yardımcı oalcaktır. Akşam yemeği yenildikten ve yiyecekler sindirildikten iki üç saat sonra uyumanız gerektiğini unutmayın.

Müzik: Birçok araştırma hafif müzik dinle­menin zihni sakinleştirdiği ve iyileşme sürecini hızlandırdığını göstermektedir.

Diet: Tüm sağlık problemlerinde olduğu gi­bi, Doğal Tedavi diyete özel bir önem verir. Doğal olmayan ve işlenmiş gıdalar vücutta "toksinler"in artmasına neden olduğu için bunlardan kaçınmak gerekir. Bu toksinler kanı kirletir ve vücuttaki birçok organın etkinliğini azaltır. Doğal gıdalar tercih edilmelidir.

Endişe genellikle sindirim güçlüğüne neden olur. Bunun nedeni, Gıdaların çok iyi çiğnenmemesi ve Sindirim sisteminin sindirim salgılarının azalmasıdır. Ne kadar gıda aldığınızdan bağımsız olarak çoğu zaman sindirim so­runları nedeniyle kendinizi halsiz hissersiniz.

Fazla nişasta, protein ve diğer yağları almak­tan kaçınmalısınız, çünkü bunlar kimyasal süre­ci olumsuz etkilerler. Potasyum, kalsiyum, magnezyum ve demir açısından zengin gıdalar tüketmelisiniz. Turşu, baharat gibi katkı mad­desi içeren gıdalardan kaçınmalısınız.

Doğal Gıda Uzmanı doktorunuz, vücuttaki toksinlerin atılması için birkaç günlük oruç ya da meyve suyu diyeti önerebilir.

Endişe İçin Su ve Çamur Tedavileri

Aşağıdaki tedavi yöntemleri, gevşeme ve tahriş olan sinirlerin yatıştırmasında faydalı­dır.

Nötr banyo: Vücut sıcaklığından daha ılık (92-95 F) suyla doldurulmuş bir banyo küveti­ne yarım saatle bir saat arasında uzanın. Nötr banyo sinirleri yatıştırır ve böylece sakinleşme ve rahatlama sağlar.

Islak çarşaf sargısı: Vücuda soğuk suyla ıslatılmış bir çarşaf dolayın ve üzerine bir bat­taniye sarın. Bu sargıyla 30 ile 45 dakika ara­sında kalmak tüm vücudu ve zihni sakinleştirecektir.

Soğuk su: Tüm vücudunuza 2-3 dakika sü­reyle soğuk su banyosu yapın. Soğuk su banyosu ciltteki sinir uçlarını gevşeterek rahatla­ma sağlar.

Sıcak ve soğuk su uygulamaları: 5-10 dakika sıcak su akıtarak sırta sıcak su uygula­dıktan sonra 15- 20 saniye soğuk su uygula­manız gevşeme sağlayacaktır.

Soğuk belkemiği banyosu: Soğuk suyla doldurulmuş bir tüple sadece sırtınız soğuk suyla temas edecek şekilde uzanın. Hergün 20-35 dakika süreyle yapılan soğuk belkemiği banyosu gevşemenin yanında sinir sisteminin güçlenmesini de sağlar.

Ayak-banyosu: Değişimli sıcak soğuk ayak banyosu da etkili bir gevşeme tekniğidir. Ayaklarınızı üç dakika sıcak suda tuttuktan sonra 30 saniye soğuk suya alırsınız. Suyu dö­kerek ya da suyun içine sokarak ve aynı süre­lerde uygulayabilirsiniz.

Ilık banyo: Uyumadan önce alacağınız ılık bir banyo gevşemenizi ve iyi uyumanızı sağla­yacaktır.

Soğuk sargı: Ellerin üstüne ve boyna uy­gulanan soğuk sargı gevşeme sağlar.
Yürüme: Çıplak ayakla karda ya da ıslak yerlerde yürümek beyindeki tıkanmaları açar ve gevşeme sağlar.

Masaj: Tüm vücuda uygulanan masaj kas­ları ve sinirleri gevşetir.

Çamur banyosu: Vücuda haftada iki kez çamur banyosu uygulaması zihni gevşetir.

Mavi ışık: Yatak odasında mavi ışık uygu­lamak da zihni gevşetir.

Homopati Nedir

Homopati Nedir

Homopati endişeyi; kişiye ters gelen an­cak açıkça tehdit etmeyen durumlara karşı zihnin reaksiyonu olarak tanımlar. Korku duy­gusu dışsal olmaktan çok içseldir. Bununla bir­likte endişe ataklarına yol açacak kadar şid­detlidir.

Herkes bir dönem endişe hali yaşar ve bu normal hayatla uyum içerisinde yaşanır. An­cak bazı insanlar için endişe hali olağanüstü birşey olmaktan çıkar, günlük rutin olaylardan biri haline gelir ve hayatlarını olumsuz etkile­meye başlar. Bu durumda endişe haliyle baş edebilmek için bir doktordan yardım almak ge­rekir.

Endişeyle İlgili Homopatik Bakış Açısı Nasıldır?

Homopati endişenin tedavisinde etkili olan bir grup ilaç önerir. Bu ilaçlar ne yatıştırıcı ne de semptomları azaltıcıdır. Semptomları tama­men ortadan kaldırır. Ailopatide olduğu gibi Homopati uzmanı da endişe ataklarının altın­daki temel nedeni bulmaya ve uygun ilaçların kullanımıyla tamamen ortadan kaldırmaya ça­lışır. Böylece duygusal güç kazanırsınız.

Bütün hastalıklarda olduğu gibi, detaylı bir tarihçe çıkarmak uygun ilaçların en etkili doz­larda kulanımı için gereklidir. Bu nedenle dok­torunuzla çok samimi konuşmanız ve tüm so­runlarınızı paylaşmanız önemlidir. Çekindiği­niz konular sizinle doktorunuz arasında kala­caktır. Aşağıda doktorunuzun size sorabilece­ği sorular detaylandırılmıştır.

Hızlandıran Faktörler: Endişe atağın­dan hemen önce oluşan koşulları tanım­lamanız gerekir. Bunlar; aileden birinin ya da bir arkadaşınızın kaybedilmesi, sı­navdan kötü bir sonuç alınması, iş haya­tında başarısızlık, parasal kayıp gibi olay­lar olabilir. Bu olaylar sizi korunmasız ha­le getirir ve hayatın basit iniş çıkışlarıyla dahi baş edemez duruma gelirsiniz.

Tarihçe: Geçmişte yaşanan duygusal ye­nilgi, (yukarıda bahsedildiği şekilde) olumsuz şartlarla baş edebilme direncini zayıflatacaktır. Bu zayıflık yaşamdaki çok basit durumlarda bile aşırı reaksiyon göstermenize neden olacaktır. Aynı za­manda çocukluğunuzda korku, acı ya da bastırılmış duygular olabilir. Çocukluk deneyimleri kişiliğinizi zayıflatabilir; ha­yatın baskılarıyla baş edemeyebilir ve en­dişeye boyun eğersiniz.

Fiziksel rahatsızlıklar: Uzun süreli bir hastalık doğal savunma mekanizmanızı zayıflatabilir. Böylece hem fiziksel hem de duygusal olarak zayıf duruma düşer­siniz.

Aile geçmişi: Endişe ataklarına eğilimli olan ana babaların çocukları aynı tipte davranış sergileyecektir. Bu çocuklar bü­yüdüklerinde de endişeli kişilikler olacak­tır. Benzer şekilde, eğer ebeveynlerden biri çok saldırgan ya da baskıcı ise, çocuk ürkek olacaktır. Bu çocuklar hayatın bas­kılarından olumsuz etkilenirler.

Ana baba sevgisi eksikliği, çok küçük yaşta ana babadan birinin yitirilmesi, çe­şitli kısıtlamalar ya da baskılar nedeniyle çocuğun ihmal edilmesi insanlara güven duymamaya yol açar. Böyle insanlar kay­gılı ve endişeli olmaya eğilimlidir.

Okul ya da çalışma koşulları: Duygu­sal açıdan güvensiz ya da pısırık insanlar, okulda ya da işyerinde sınav, mülakat, proje sunuşları gibi rekabet ortamlarında sorun yaşarlar. Bu gibi durumlarla baş edemez ve endişe ya da panik atak ya­şarlar. Bazen öğretmenler ya da sınıf ar­kadaşları da zaten çok az olan güvenini iyiden iyiye yok edici bir şekilde davrana­bilirler.

Mizaç, doğa: Kişiliğinizde çok önemli­dir. Bazı insanlar temelde zayıftır ve çok basit nedenlerle endişe yaşabilirler, oysa başkaları çok zor koşullarda dahi soğuk­kanlı davranabilicek şekilde güçlüdürler. Hepimiz hangi özelliklerimiz dominant ise ona göre "kaçma ya da savaşma" re­aksiyonu veririz.

Anlık semptomlar: Doktoru ziyaret ettiğinizdeki semptomlarınız önemlidir.

Korku, fobi, panik atak gibi normal dav­ranışlarınızda^ tüm değişiklikleri not al­malı ve doktorunuza anlatmalısınız. Aynı zamanda sevdikleriniz, sevmedikleriniz, yeme alışkanlıklarınız, hava koşullarına duyarlılığınız gibi genel alışkanlıklarınız­da^ değişiklikleri de doktorunuzla pay­laşmalısınız. Son olarak; ishal, kabız, gaz problemleri, cilt problemleri, saç dökül­mesi gibi fiziksel semptomları da tanım­lamalısınız. Doktorunuz tüm semptom­ları birarada değerlendirecek ve sonra semptomları hızlı ve yan etkisi olmadan ortadan kaldıracak uygun doz ve sertlik­teki doğru ilaçları önerecektir.

Endişenin Tedavisi Nedir?

Aşağıda endişe tedavisinde çok sık kullanı­lan bazı ilaçlar detaylandırılmıştır.

Arsenik albüm: Bu endişe tedavisinde kullanılan en önemli ilaçtır. Bu ilacın iyi geldiği endişe semptomları; küçük, su­dan sebeplerle endişeli hissetmek, has­talık ya da ölüm korkusu, yoğun zihinsel rahatsızlık ve genel fiziksel zayıflıktır, ila­ve olarak ağız kuruluğu olabilir ve çok sık su içme ihtiyacı hissedebilirsiniz.

Aconite: Bu ilaç geçmişteki bir korku ya da şok deneyiminden kaynaklanan yo­ğun korku ve endişe de etkilidir.

Argentum nitricum ve Gelsimium: Bu ilaç toplantı, mülakat ya da sınav endişesinde faydalıdır. Bazı insanlar bu tip bek­leyişlerde hareket kabiliyetini yitirirler.

Kaliphos: Bu ilaç genellikle endişeden kaynaklanan uykusuzluğun tedavisinde kullanılır. Genellikle biokimyasal formda yazılır ve çok sert olmayan tabletlerdir.

Natrum mur ve Ignatia: Geçmişte bir üzüntü yaşanmışsa, bu ilaçlar endişe te­davisinde çok etkildir. Çekingen ve üzüntüsünü paylaşmayan kişilerde özel­likle etkilidir. Genellikle sorunlar karşısın­da arpacı kumrusu gibi düşüncelere da­lar ve endişeye kapılırlar.

Aurum met: Bu ilaç intihara eğilimli olan ve depresyonla birlikte endişe soru­nu yaşayan kişilerde çok etkilidir.

Staphysagria: Bastırılmış duygulardan ya da aşağılanmadan kaynaklanan kız­gınlık nedeniyle oluşan endişe ve dep­resyonda etkilidir.

Tranquil: Görünen bir neden olmadan oluşan endişenin tedavisinde etkili bir biokimyasal bileşimdir.

Günümüz yaşam şekli yoğun stres duygu­sunu etkilemekte ve insanların bir şekilde en­dişeden kaçınmalarını güçleştirmektedir. Tranquil gibi Homopatik ilaçlar, stresin olumsuz et­kilerini kontrol etmede oldukça etkilidir.

Homopati'nin Avantajları Nelerdir?

Endişenin tedavisinde homopatik ilaçlann kullanımının üç temel avantajı vardır:
1. Yan etkisi bulunmaz: Homopatik ilaç­lar yatıştırıcı değildir, bu nedenle uyku haline ya da zihinde bulanıklığa neden olmazlar.

2. Fiziksel rahatsızlıkların tedavisi: Ho­mopatik ilaçlar endişeden kaynaklan saç dökülmesi, cilt rahatsızlıkları, mide ekşi­mesi, baş ağrısı gibi sorunları da tedavi eder. Bunlar elbetteki endişenin temel nedenlerini - duygusal etkilerini, ortadan kaldırmaya ilave olarak oluşur.

3. İyi olma hali: Homopatik ilaçlar çok hızlı bir iyi olma hali sağlarlar ve bağımlılık yaratmazlar. Bu ilaçlarla bağımlı ol­madan, hayatınızın kalitesini iyileştirebilir, aktif ve dinç hissedebilirsiniz. Ek ola­rak Homopati uzmanları ilaçları tanım­larken bir danışman gibi davranırlar. Si­zin ve ailenizin davranış değişikliklerinin arkasındaki nedenlerle ilgili olarak bilgi sahibi olmanızı sağlar ve doğal gücünü­ze dönmenize yardımcı olurlar.

Unani Nedir

Unani Nedir

Unani tıp sisteminde endişe "Izterap" olarak bilinir. Sauda'nın (hüzün-melankoli duygusu) fazla salgılanması sonucu oluşan "Melankolik" rahatsızlık olarak tanımlanır. Bu fazla salgılama sinir sistemini kontrol eden ye­tileri olumsuz etkiler ve Quwat Nafsania ola­rak adlandırılır. Quawa khams Batina olarak adlandırılan beynin beş gizli yetisini etkileyen üç önemli neden vardır. Bunlar:

Melankoli duygusu ya da siyah safranın fazla salgılanması,
Anormal salgılanan safravi (öfke) ve Balghami (soğukluk-heyecansızlık) duy­gularının anormal melankoli duygularına dönüşmesi ve Melankoli duygusunun normal niteliğin­deki değişimlerdir.

Endişenin İşaretleri ve Belirtileri Nelerdir?

Hastalığın başlangıcında, korkudan kay­naklanan rahatsızlık ve hafif depresif hisseder­siniz. Eğer koşullar devam ederse; baş. ağrıları, ellerde titreme, çarpıntı, ishal, terleme, nefes­siz kalma ya da nefes alma güçlüğü, baş dön­mesi, dengesiz yürüme, boşlukta asılı olma, uzayda yürüme ya da havada uçma duygusu oluşabilir.

Endişenin Tedavi Prensipleri Nelerdir?

Endişe tedavisinde dört temel Unani pren­sibi vardır:

1. Diyet, eksersiz, zihin çalışmaları ve alış­kanlıklarla melankoli duygusunun fazla salgılamasına neden olan koşulların dü­zeltilmesi.
2. Sinir sisteminin yükünü ya da stresini Mukhadirat'la (sakinleştirici) azaltmak.
3. Siyah safra ya da melankoli duygusu için müshil kullanmak.
4. Mugawi at Asab Wa Dimagh ya da sinir sistemini kuvvetlendiriciler kullanarak güçlendirmek.

Endişenin Tedavisi Nasıldır?

Aşağıda endişenin tedavisinde genellikle kullanılan bazı ilaçlar ve kullanma yöntemleri detaylandırılmıştır.

Su kabağı ya da marul tohumu yağları­nın başa uygulanması.
Günde iki ya da üç kez Arq-e-shivnee ile Dawul Shifa tabletlerinin alınması.
Günde iki ya da üç kez Hab Javvahar Hohra tabletlerinin alınması.
Lavanta ve kişnişi beş tane karabiberle toz haline getirin. Bu ilaç sabah erken saatte boş mideye su ile alınmalıdır. Bu ilacı aldıktan sonra yarım saat ile bir saat arasında yatakta dinlenmelisiniz.
Su kabağı, kişniş ve Babool çiçeklerini toz haline getirin. Bu ilacı günde iki kez üç gram su ile birlikte almanız tavsiye edilir.

Yüzyirmı mililitre su ile altışar gram jatamansi, tarçın ve kuru zencefili kaynatın. Su buharlaşınca sakarin ekleyin. Bu karı­şım da sabahları boş mideye alınmalıdır, iki gram amonyum klorid ve 500 milig­ram kafurdan toz bir karışım hazırlayın, iyice karıştırıp temiz ve hava almayan bir şişede inhaler (nefes yoluyla içine çek­mek) olarak kullanın.

Tarçın, afyon ve mirden eşit miktarlarda kullanarak bir karışım hazırlayın. Bir par­ça su ekleyin. Bu karışımı bir beze dökün ve her iki elmacık kemiğinize uygulayın.
Yatmadan önce yedi gram lavanta ya da kişniş önerilir.
Uyumadan önce on gram Itrifal Zamani kullanılır,

Sabah kahvaltıdan önce altı gram Kha-mira Gaozaban önerilir.
Ours Musalae ve suyla oluşturulan ma­cun alına uygulanır.
Endişeden kaynaklanan herhangi bir ağ­rınız olduğunda üç gram Barshasha kullanabilirsiniz.

Endişeyle Baş Edebilmenin On Yöntemi

1. Geçmişi ve bundan kaynaklanan prob­lemleri unutup bugüne odaklanın.
2. Gerçek ve mantıksız korkularınızı birbi­rinden ayırmayı öğrenip, mantıksız olan­ları zihninizden uzaklaştırın.
3. Korkularınızdan emin olun ve onlarla yüzlesin.
4. Pozitif düşünün ve yürekli olun. Kendini­ze güvenin.
5. Kendi konularınıza konsantre olun. Unutmayın ki size en iyi kendiniz yar­dımcı olursunuz.
6. Stresle baş edebilmek için yeni alışkanlı-lar edinin. Bunu disiplin ve tekrarla yapa­bilirsiniz.

Ayurveda Nedir

Ayurveda Nedir

Refah dolu bir yaşamın ortasında bir in­sanın üzüntü, endişe ve hoşnutsuzluk yaşadı­ğını görmek şaşırtıcıdır. Bu bir çelişkidir ve Ayurveda mutlu bir hayat hedefler. Bu ikilemi çözebilmek için arzu, öfke, gurur, açgözlülük gibi engelleri kontrol altına almaya ve düzen­lemeye çalışır.

Ayurveda, insan ruhunun ve vücudunun bi­reyselliğini ve bedenle ayrılmaz ve bağımlı iliş­kisini birarada düşünür.

Ayurveda da Anormal Zihinsel Fonksiyonların Gruplandırması

Manokivaras'ın klasik literatürde sınıflan­dırması :

Genel zihinsel fonksiyonlara zarar verilme­si:
Organlarda herhangi bir anormallik ol­madan vücudun istemdışılığının kontro­lü ve algılamasında anormallikler (Indriya Vigrah)
Zihinsel kontrol (Manonigraha)
Tahmin (Ooha)
Düşünce ve zihnin farklı yanları (Vichara)
Karar (Buddhi)
Hafıza (Smriti)
Yönlendirme ve karşılık verme (Sanjajna-na)
Arzu (Bhakti)
Alışkanlıklar ve yaradılış (Shula)
Psikomotor aktivite (Chesta)
Yönetme, ayrı ya da birlikte (Achara)
Hastalığın başlangıcında zayıf bellek (Al-pasatva nın varlığı,)
Vücudun üç doshasının (dosha ayurve-da'da psikolojik, biyolojik ve kimyasal özellikler grubudur) ya da zihnin iki dos­hasının katılımı.
Hastalığın, akıl hastalığı (Manosvikaran) ya da vücut ve zihin hastalığı (Ubhayat-makvikara) olarak klasik tanımı.
Manovaha stotas'ın kirlenmesi.

Endişe Belirtileri Nelerdir?, Çocuklarda Anksiyete

Chittodvega terimi Manovikaras'ta endişe anlamında kullanılır. Endişe hali olan insanlar­da; zihinsel dengesizlik, korku, titreme, çar­pıntı, öfke, kararsızlık, göğüste baskı, bayılma ya da güçten kesilme, göğüste batma şeklin­de ağrı ve yoğun terleme görülür. Eski zaman­larda yaşamış ünlü fizikçi Charaka'ya göre tüm bunlar, vata'nın bozulmasından kaynak­lanır. İki zihinsel dosha'nın (raja ve tama) den­gesizliği ve vata ve pita'nın anormalliği sözkonusudur.

Ayurvedik Literatürde Endişenin Klinik İşaretleri ve Semptomları

Korku
Özgüven eksikliği
Ellerde titreme
Kalpte çarpıntı ya da düzensiz kalp atışı
Alınganlık ya da çabuk kızma Yoğun terleme Yoğun susama Ağız kuruluğu Boğazda kuruluk Göğüste sıkışma hissi Huzursuz ve kararsız olma hali Bitkinlik
Yüz ve boyun kaslarında çekilme, geril­me
Zayıf hafıza
Olumsuz düşünme
Vücutta ağrıları

Endişenin Tedavisi Nedir?

Ayurveda iç düzenlemeler ve dışardan uy­gulanmak üzere bir grup ilaç önerir. Bu ilaçlar ruhun ve davranışların tedavisine ilave olarak kullanılmalıdır. Endişenin toparlanması için önerilen tedavi süreci; müshil, geniz instilleri, alnına içine ilaç katılmış kaymak, süt, yağ sür­mek ve kafada ilaç katılmış ıslak kalıp uygu­lanmasını içerir.

Aşağıda anlatılanlar, endişenin tedavisi için genellikle kullanılan ilaç bileşimlerini kapsar.

1. Brahmi Ghrita, Kalyanak Ghrita ya da Pahchagavya Ghrita ilaçlarından herhan­gi birisinden beş gram günde iki kez süt­le birlikte alınır.
2. Sarasvvatarista ya da Asvvagandharista'dan 20-30 mililitresi günde iki kez ye­meklerden sonra eşit miktarda su ile alı­nır.
3. 12 ile 250 miligram arası Smriti Sağar Rasa ya da Cahurmukha Rasa günde iki-üç kez balla birlikte alınır.
4. 3-5 gram Sarasvvata Churna günde iki kez süt ile birlikte alınır.
5. 125 ile 250 miligram arası Manasmitra Vataka günde iki kez süt ya da su ile alı­nır
6. Beş mililitre Ksheerbala Tail günde üç kez sütle alınır.
7. Dhanvantari Tail ya da Asanvilvadi Tail çok fazla terlemeye ve böylece toksinle­rin vücuttan atılmasına yol açtığı için önerilir.
8. Aşağıdaki ilaçlardan herhangi birini içe­ren kuvvet ilaçları endişe hali için önerilir: Chayavanprash, Brahmi rasayana, Asvagandhavaleha ya da Shatavari Leha. Semptomlarınıza bağlı olarak bu ilaçlar­dan herhangi birinden on gram günde bir kez sütle birlikte kullanılması önerilir.

Sosyal Fobi ve Anksiyete Nedir

Sosyal Fobinin İşaretleri ve Belirtileri Nelerdir?

Başkalarının alay konusu olmaktan çekine­rek davranma sosyal fobi olarak adlandırılır. Basit fobi ya da agorafobiden daha az sıklıkta görülür. Sosyal fobinin üç temel ve üç bağlan­tılı belirtisi vardır.

Temel belirtiler:

1. Başkalarının incelemesine ve bakışlarına maruz kalma korkusu.
2. Başkalarının inceleyebileceği durumlar­da eleştirilme ya da alay edilme korkusu yaşama.
3. Endişe temelde başkalarının önünde utandırıcı şekilde davranma korkusudur.

Bağlantılı belirtiler:

1. Başkalarının sizi inceleyebileceği koşulla­ra zorlandığınızda, endişeli olduğunu­zun hissedileceğinden çekinirsiniz.
2. Endişe, davranışınızı ya da performansı­nızı olumsuz etkileyeceği için endişenin dozu daha da artar.
3. Sonuçta belirgin bir neden olmamasına karşın sürekli endişe halinde kalırsınız.

Sosyal Fobinin Teşhis Kriterleri, Anksiyete Hastalığı

Belli koşullarda bulunmaktan ısrarlı ve mantıksız bir korku duymak, ki bunlar;
Başkalarının sizi dikkatle inceleyebileceği ve Utanç verici bir şekilde davranabileceği­niz koşullardır.

Yukarıda belirtilen koşullarda bulun­maktan kaçınmak için büyük bir istek vardır.
Korkunuzun nedensiz ve aşırı olduğunu bilmekten kaynaklanan stres duygusu vardır.
Başka zihinsel bir rahatsızlık yoktur.

Fobi Rahatsızlıklarının Tedavisi Nedir?

Fobi rahatsızlıklarının tedavisi için dört te­mel görüş vardır.
Bunlar: (a) psikoterapi, (b) davranış terapisi, (c) ilaçlar ve (d) destekleyici tedavidir.

Psikoterapi: Psikoterapide, doktorunuz fobinin temel nedenlerini tanımlamaya yardım edecek ve onları sizin için analiz edecektir. Unutmamak gerekir ki fobi ra­hatsızlıklarının tedavisinde psikolojik fak­törler ancak siz bu yolla tedaviye açıksa-nız etkili olacaktır. Eğer açık değilseniz, iç karmaşanız tanımlandıktan ve analiz edildikten sonra da fobi semptomları göstermeyi sürdürürsünüz.

Davranış terapisi: Son zamanlarda, davranışlarınızı etkileyen ve değiştiren teknikleri içeren bu görüşün çok etkili olduğu görülmüştür. Bu tekniklerden bir tanesi fobiye karşı hassasiyetinizi gider­meyi kapsar. Doktorunuz birer birer siz­de fobiye neden olan objelerle ya da ko­şullarla karşılaşmanızı sağlayacaktır. Ön­celikle semptoma en az neden olanla başlayacak ve bunu hoş bir görüntüyle karşınıza getirecektir. Bu hoş duygular güçlüyse endişeyi tetikleyebilir. Doktoru­nuz kısa süreli sakinleştiricilere başvura­bilir ve fobik durumla karşılaştığınızda uygulayabileceğiniz basit kas gevşetme yöntemleri öğretebilir. Bir kez bu fobiye ait duygularınızdan kurtulursanız, dok­torunuz en az semptoma yol açandan en şiddetli semptoma yol açana doğru fobi görüntüsü egsersizlerine devam edecektir. Başka bir başarılı davranış terapisi tekniği, fobiye neden olan şeyi ya da konuyu ya da onun görüntüsünü ar­tık korkuya yol açmayana kadar göster­mektir.

Davranış terapisi agorafobiden çok sos­yal ve basit fobi için kullanılır, ancak unutmamak gerekir ki bu yöntemin so­nuçları kişiden kişiye değişir.

İlaçlar: Özellikle agorafobi için doktoru­nuz bir antidepresan önerebilir. Sadece endişe hali için geçici olarak çeşitli ilaçlar önerilebilir. Endişe hali durulursa, diğer sorunları çözmek kolaylaşır.

Destekleyici terapi: Doktorun, ailenin ya da arkadaşların destekleyici davranışı, belirtileri azaltacak ve diğer tedavi yön­temlerinin daha etkili olmasını sağlaya­caktır. Unutmamak gerekir ki neden çok korkarsanız, o sizin daha yoğun olarak korkunuz haline gelecektir. Destekleyici terapide belli bir periyotta korkularınızla baş edebilmeniz güven duygunuzun oluşmasını sağlayacaktır.

Endişeye neden olan koşullardan bağımsız olarak, hayata olumlu bir bakışı açısı yakalaya­rak, düzenli eksersiz yaparak ve meditasyon gibi gevşeme teknikleri uygulayarak semp­tomları kontrol altına alabilirsiniz.

Agorafobi Nedir ve Teshisi

Agorafobi Nedir?

Özellikle bir panik atak sırasında yardımsız kalma ya da rezil olma korkusu agorafobi ola­rak adlandırılır. Agorafobisi olan insanlar, ev gibi güvenli bir yerden uzak kalmaktan korkar­lar, iki tür korkuları vardır; özel durumlardan korku ve korkunun kendisinden korku. Bu bekleyiş ve panik atak korkusu bu tür durum­ların daha çok yaşanmasına yol açar. Bu atak­ların sıklığı artarsa, korkularınızın doğruluğunu kanıtlayan bir şekilde davranmaya başlarsınız. Bu safhada, evden yalnız başınıza çıkmaktan ya da hemen geri dönemeyeceğiniz uzaklığa gitmekten çekinmeye başlarsınız. Yani agora­fobi, korkunun yoğunluğunu da artıran bir fa­sit daireye dönüşür.

Agorafobi kadınlar arasında erkeklerden on kat daha yaygındır. Bu, belki de kadınların endişeli ve bağımlı olmaya daha yatkın olmaların­dan kaynaklanır. Kadınlar çocukluklarında ken­dilerini savunamayacakları düşüncesiyle çok fazla koruma altına alınırlar. Genellikle özel be­cerilerini, yeteneklerini geliştirme şansı elde edemez, kendilerine güven oluşturamazlar.

Agorafobi'nin Belirtileri Nelerdir?

Agorafobi üç temel ve bir bağlaşık belirtiye sahiptir. Temel özellikler:
1. Evin bilinen atmosferinden uzaklaşma korkusu;
2. Güçlü bir panik atak sonrası endişe semptomları ve evden uzak olunca ken­dini çaresiz hissetme duygusu oluşur; ve
3. Kalabalık ve kapalı yerde, tünelde ya da yardım almanın sınırlı olabileceği her­hangi bir yerde olma korkusu vardır.
Bağlaşık özellikler;
Yalvaran, talepkar, çocuksu davranışlar ve
Saplantılı davranma eğilimi.

Agorafobinin Teşhis Kriterleri, Agorafobi Tedavisi

Topluma açık, kaçmanın ya da yardım almanın güç olabileceği yerlerde yalnız kalma korkusu. Bunlar kalabalık, tünel, köprü, toplu taşıma aracı gibi yerlerdir.
Yukarıdakine benzer koşullarda bulun­maktan kaçınmak için güçlü bir istek.
Bu istek yoğunlaştıkça normal yaşamı sürdürmek güçleşecektir.

Semptomlar ilaçların normal yan etkileri ya da diğer anormal sağlık koşulları gibi değildir.

Başka bir zihinsel rahatsızlık yoktur.

Fobi Hastaligi ve Panik Anksiyete

Fobi Rahatsızlıkları, Panik Ansiyete

Fobi rahatsızlığı belli bir objeye, aktiviteye ya da duruma karşı duyulan mantıksız, açıkla­namaz bir korkudur. Bu korku nedeniyle bu koşullardan çok fazla kaçma isteği vardır. Mantıkdışı korkular, fobi, fobinin yol açtığı ko­şullar fobi rahatsızlıkları olarak adlandırılır. Fo­bilerin üç özelliği vardır:

1. Korku koşullarla orantılı değildir.
2. Korkuyu nedensellikle ya da istemle kontrol altına alamazsınız.
3. Korktuğunuz objeden, aktiviteden ya da durumdan uzakta olduğunuzda korkularınızın anlamlı olmadığının farkındasınızdır.

Pekçok insan hayvanlardan, yüksek ya da kapalı yerlerden korkmak gibi basit fobilere sahiptir. Bunlardan kaçınarak bu korkularınızı kolaylıkla kontrol altına alabilirsiniz. Ancak ba­zı fobiler daha büyük ve daha ciddidir. Endişe­ye ve paniğe yol açabilirler. Dünyada milyon­larca insan şiddetli fobilerle ve bunun sonu­cunda da panik ataklarla karşı karşıya kalmak­tadır.

Fobinin Çeşitleri Nelerdir?

Fobik rahatsızlıkların üç temel çeşidi vardır. Bunlar basit fobi (objelerden korku), sosyal fo­bi (aktivite korkusu) ve aorafobi (koşullardan korkma)dir.

Fobiler genellikle yetişkinlik döneminde ya­şamı olumsuz etkilemez. Bunun nedeni, kor­kunun genellikle belirgin olması ve korkulan şeyden kaçınmanın profesyonel ya da kişisel gelişime kritik etkisi olmamasıdır. Fobi belirgin belirtilere ya da yetersizlik duygusuna yol açarsa "fobik rahatsızlıktan söz edilir.

Agorafobi ve basit fobi kadınlar arasında yaygındır. Agorafobi ve sosyal fobi ailenin bir­den çok üyesinde görülebilir.

Basit Fobinin Belirtileri Nelerdir?, Kaygı Anksiyete

Objelerden mantıkdışı korku, basit fobi ola­rak adlandırılır. Normalde bebeklik ya da ilk çocukluk dönemlerinde görülür. Yetişkinlik dönemine kadar sürebilir ve hiç belirtisi görül­meyen bir dönemden sonra yeniden ortaya çı­kabilir. Basit fobinin üç temel ve bir bağlantılı özelliği vardır.

Temel özellikleri:

Belli bir objeden ya da durumdan, bulu­nulan koşullarla ya da objenin fonksiyonuyla bağlantılı olmadan korkmak;
Endişeye yol açabilecek koşullardan ka­çınma eğilimi;
Objenin birdenbire ortaya çıkması panik atağa yol açabilir.
Bağlantılı özelliği ise, fobi yaratan koşulla karşı karşıya kalmadan detaylı araştırma yap­ma ve bilgi toplama eğilimidir.

Basit Fobinin Teşhis Kriterleri

Sürekli olarak hayvanlar, yükseklik, ka­palı odalar, iğne olmak ya da kan gör­mek gibi koşullardan kaçmak ve kork­mak.

Fobik koşullarla ya da objelerle karşı kar­şıya kalmak panik atağa yol açar. Ço­cuklar genellikle korkularını ağlama, öf­ke nöbeti, bir yere yapışıp bırakmama şeklinde ifade ederler ve yetişkinler tara­fından anlaşılır. Bunun anlaşılmaması çok büyük sıkıntı yaratır.

Fobik koşullar ya da objelerden kaçınma isteği normal kişisel ya da profesyonel yaşamı etkiler.

Yetişkinlerde belirtiler altı aydan daha uzun sürer.
Başka herhangi bir zihinsel rahatsızlık, travma sonrası rahatsızlığı, diğer fobiler, depresyon ya da saplantısal rahatsızlıklar yoktur.

Endise (Anksiyete) Teshisi

Endişe Hali (Anksiyet) Nasıl Teşhis Edilir?

Daha önce de anlatıdığı gibi, endişe psiki­yatrik bir rahatsızlığın belirtisi olabilir. Bu has­talıklar konusunda karar verebilmek için dok­torunuz birçok soru soracaktır.

Endişe halini sadece fiziksel kontrolle anla­mak güçtür. Çünkü endişe genellikle vücudun herhangi bir bölümünde ya da organlarda bir anormallik oluşturmaz. Daha öncede bahsedil­diği gibi, herhangi bir kalp rahatsızlığı olmadan kalp atışı yüksek ve soluk alma hızlı olabilir. Bu nedenle, zihinsel rahatsızlıklarınızı ya da kar­maşalarınızı tanımlamak, endişe halinin teşhi­sinde kritik bir önem taşır. Doktorunuza kafa­nızdaki karmaşayı, şüphelerinizi ve diğer belir­tileri tüm açıklığıyla ve herhangi bir konuda te­reddüt etmeden anlatmanız önemlidir. Doktorunuza yeterince açıksözlü davranmazsanız doğru teşhiste bulunması çok zor olacaktır.

Doktorunuz bazı laboratuar incelemeleri is­teyerek kalp hastalığı, tiroid bezinin fazla ça­lışması, orta kulak hastalığı gibi rahatsızlıkları eleyecektir.

Endişe Durumunun Tedavisi Nedir?

Endişe halinin tedavisi konusunda dört te­mel yaklaşım vardır.
Bunlar;
Psikoterapi,
Gevşeme terapisi,
Meditasyon ve
İlaçlardır.

Psikoterapi: Bu terim çok sayıda zihin­sel ve duygusal rahatsızlığın, fiziksel ve ilaç tedavileri dışında psikolojik teknik­lerle tedavisini içerir. Endişe halinin teda­visi için iki temel psikoterapi yöntemi vardır. Bunlar kavrayış (insight) psikoterapisi ve destekleme (supportive) psiko­terapi siök.

Kavrayış psıkoterapisi, (a) ailenizle, arka­daşlarınızla ve iş çevrenizle ilişkilerinizin dengesi, (b) tedavi için motivasyon ve (c) hayatın güçlükleri ile baş edebilme gücünüzü etkileyen iç benliğinizin gücünün be­lirlenmesini kapsar. Doktorunuz, öncelikle bu tedaviye cevap verip vermeyeceğiniz konusunda kapasitesinizi ölçmeye çalışır. Eğer sorununuz özel ve bazı konularla il­giliyse, kısa süreli bir tedaviyle iç problemlerinizden kurtulursunuz ve doktoru­nuz temelde yatan sorunları çözmenize . yardımcı olur. İç karmaşanın olmaması endişe belritilerini hafifletir. Eğer endişe halinin altında yatan nörotik zorluklarsa, psikoanaliz ya da benzeri uzun süreli te­davi gerekebilir.

Destekleyici psikoterapi: Doktorunuzla sorunlarınızı tartışmanızı kapsar. Dok­torunuz size gerçekdışı korkularınız hak­kında güven verecek ve sizi endişeye yol açan koşullarla yüzleşmeniz için destek­leyecektir. Destekleyici psikoterapi sade­ce endişeyi tedavi etmez, aynı zamanda endişeye yol açan koşulları da anlamaya ve stresi azaltmak için bunları değiştir­meye çalışır.

Gevşeme terapisi: Doktorunuzun öne­rilerini kabul eder ve uygularsanız gevşe­me teknikleri faydalıdır. Doktorunuz size özel gevşeme teknikleri öğretebilir. Baş­langıçta bu teknikleri doktorunuzla bir­likte yapmanız ve her ikinizinde bu tek­nikleri doğru uygulayacağınıza inanma­nız önemlidir. Bu gevşeme tekniklerini günlük alışkanlık haline getirmeniz ve uygulamanız gerekir. Ne zaman iç gerili­miniz artarsa ya da endişeye yol açan koşullarla karşı karşıya kalırsanız bu pra­tikleri uygulamalısınız.

Meditasyon: Dini ritüellerle ilgili olma­yan basit meditasyon teknikleri ya da transandantal meditasyon endişe belirti­lerini azaltmaya yarayacaktır. Pek çok araştırma, meditasyonun vücudun istem-dışı hareketlerinin (kalp atışı, solunum, sindirim vs.) optimum seviyede olmasına yardımcı olduğunu göstermektedir.

İlaçlar: Doktorunuz endişe belirtileri için antidepresan ya da mutedil sakinleştirici­ler önerebilir. Sakinleştiriciler endişeli ya da üzüntülü insanların, bilinçlerini etkile­meden sakinleşmelerine yardımcı olur. Antidepresanlar, sinir sitemindeki kimya­salların dengesini kurarak depresyonun etkisini azaltır. Aşağıda endişe halinin yönetimi için kullanılan birkaç ilaç detay-landırılmıştır.

Benzodiazepinler: Tranquillizersların bu grubunda birçok ilaç vardır. Diazem bu gruptaki ilaçlardan biridir. Etkili bir ilaçtır, midede çok hızlı emilir ve onbeş yirmi dakika içerisinde etkilemeye başlar. Ancak etkisi, alındıktan sonra bir iki saat sürer. Diazem iğnesinin emilimi çok ya­vaştır, bu nedenle çok kullanılmaz. Bu gruptaki bir başka ilaç, Lorazepam'ın emilimi yavaştır; en yoğun etkisi iki saat sonra görülür. Diazem iğnesinin tersine, lorazepam etkisini çok hızlı gösterir. Benzodiazepinlerin en çok görülen yan etkileri, özelikle başlangıç aşamasında yorgunluk ve uyuklamadır. Bu nedenle bu ilaçları aldıktan sonra araç kullanma­manız ve tehlikeli makinalarla çalışma­manız gerekir. Benzodiazepinler özellikle üç aydan uzun süre sürekli kullanılırlara bağımlı­lık yaratırlar.
.Hamilelik ve emzirme dönemlerinde be­beği olumsuz etkileyebileceği için kulla­nılmaması gerekir. Kutu 2, benzodiaze-pinlerin bırakılmasının ilkelerini ve semp­tomlarını gösterir.

Alprazolam: Son zamanlarda bu ilaç endişenin ve diğer bazı zihinsel rahatsız­lıkların tedavisi için çok yoğun kullanıl­maya başlandı. Endişe ile ilgili etkileri benzodiazepinlere benzer, ancak alpra-zolam'ın daha az yan etkileri vardır, ör­neğin uyku hali yaratmaz. Bu da bağım­lılık yaratan bir ilaçtır.

Buspirone: Bu endişe tedavisinde kulla­nılan yeni ilaçlardandır. Etkileri diazemle benzer olsa da, buspirone alışkanlığa ya da bırakınca belirtilerin geri gelmesine neden olmaz. Çok yavaş etki eder ve etkişi normalde 3-4 hafta sonra görülme­ye başlanır. Bu nedenle Buspirone kronik endişe için önerilir.

Yapılan birçok araştırmayla, endişenin tanısında ve tedavisinde kullanılan ilaç­larda çok hızlı değişiklikler olmaktadır. Bu nedenle kendi kendinize ilaç almak­tan kaçınmalı, doktorunuzun önereceği ilaçları kullanmalısınız. Ayrıca unutmamak gerekir ki ilaçlar en­dişe semptomlarını geçici olarak ortadan kaldırabilirler, ancak tamamen tedavi edemezler. Bu nedenle endişeye yol açan problemleri ve koşulları zihin sağlı­ğı uzmanına danışmanız gerekir. Stres ve karmaşayla ne kadar süreyle uğraşa­cağınız, endişeye yol açan nedenlerin te­mel nedenleri bulmak için harcayacağı­nız zamandan bağımsızdır.

Genel Endişe Gerginlik Hali Nedir? Anksiyete Ölçeği

Genel endişe hali, tahrik eden herhangi bir neden olmaksızın sürekli üzüntü ya da gerginlik halidir, insanların çoğu hastalık korkusu ya da sağlık, para, aile, iş sorunları nedeniyle üzüntü çekerek yaşarlar. Genel endişe hali için, sürekli tekrarlayan ve daha şiddetli belirtileri olan panik ataklar olması gerekir.

Panik atakta da olduğu gibi, genel endişeyi tanımlamak kolay olmayabilir. Eğer tanımlasanız bile nasıl ve neden bu sorunların oluştuğu­nun farkında olmayabilirsiniz.

Genel Endişe Rahatsızlığını Belirtileri Nelerdir?

Kronik endişenin birçok belirtisi vardır. Bun­lar arasında en çok rastlanılanları:

Genel alınganlık: Sinirlilik, alınganlık, gergin ve panik halinde hissetmek. Çok yakında çok büyük bir felaket beklentisi içerisine girmek uykusuzluk ve gün bo­yunca kendini yorgun hissetmeye yol açar.

Başağrısı: Özellikle baş, boyun ve sırt bölgesinde adale gerginliği başağrısına ya da başta zonklamaya yol açabilir. Ağ­rı başın arkasında, önünde ya da tepe­sinde olabilir.

Titreme: Tüm vücutta, özellikle kollarda ve ellerde titreme ve sarsılma.

Otonomik sistemin artan aktivitesi: Vücudun soluk alma, sindirim, kalp çarpması gibi istemdışı fonksiyonlarına "otonomik fonksiyonlar" denir. Bunlar dışardan herhangi bir etki olmadan yeri­ne getirilen bağımsız fonksiyonlardır. Endişe, otonomik sistemin aktivitesini artırabilir ve yoğun terlemeye (özellikle ellerde), yüzde kızarmaya yol açabilir. Bazen ağızda yoğun kuruluk ya da su­lanma olabilir.

Artan otonomik aktivite, sindirim sistemin­de rahatsızlıklara yol açabilir. "Midede kele­bek uçuşması" çok sık hissedilen bir duygu­dur. Diğer belirtiler göğüste ya da midede yanma hissi ki genellikle geğirme duygusuyla bir aradadır; bağırsak rahatsızlıkları ve idrara çıkmada artıştır.

Unutmamak gerekir ki, genel endişe halinin iyileşme süreci kişiden kişiye değişir. Bazı insanlar kısa süreli tedavilerle iyileşebilir, oysa başkaları normal hayata dönmekte güçlük çe­kerler. Kronik endişe, özellikle iş hayatları ve kişisel yaşamları başarılı ve dengeli olan daha genç yaştaki yetişkinlerde daha az problemli geçer.

Genel Endişe Rahatsızlığının Tanı Kriterleri, Anksiyete Belirtileri

Şiddetli ve sürekli endişe aşağıdaki dört kategorideki belirtilerden en az üçünü kapsamalıdır:

Sinirlilik: Titreme, sarsıntı, asabiyet, kas ağrıları, yorgunluk, gevşeme güçlüğü, yorgun bir yüz, huzursuzluk ve huzursuz hareketler.

Genel belirtilen Titreme, hızlı kalp atışı ve çarpıntı, soğuk ve nemli eller, kuru ağız, baş dönmesi, ellerde ve ayaklarda ürperme, çok sık idrara çıkma, sindirim güçlüğü, ishal, midede rahatsızlık, bo­ğazda yumru hissi ve sık nefes alma.

Kuruntulu beklentiler: Endişe, üzün tü, korku, hafıza eksikliği, zarar görme­me beklentisi.

Dikkat: Dikkat dağılmasına yol açan fazla kibarlık, dikkatini toplamada güç­lük, uyku güçlüğü, alınganlık, sabırsızlık ve huzursuzluk.
En az bir ay ya da daha uzun süren hu­zursuzluk hissi.
Depresyon gibi herhangi başka bir ra­hatsızlıkla biraraya gelmemesi.
Bu belirtilerin onsekiz yaş ve üzeri kişiler­de görülmesi.

Anksiyete Bozukluklari ve Nedenleri

Endişenin Etkileri Nelerdir? Anksiyete Bozuklukları

Endişe; özellikle zihinsel ve fiziksel stres al­tında iken herkesi etkiler. Normalde iki sonu­cu vardır: (a) şiddetli panik ve normal fonksi­yonlarını yerine getirememe ya da (b) bir teh­like sezmek ve buna karşı gerekli önlemleri al­mak. Birinci reksiyon "travmatik endişe" ve ikinci reaksiyon "sinyal endişe" olarak adlan­dırılır.

Endişenin Nedenleri Nelerdir?

Bebeklik ve çocukluk dönemlerinde yaşa­nanlar kişinin yetişkin dönemini etkiler ve en­dişe haline neden olabilir. Endişe genellikle duygusal bir baskıya abartılı bir yanıttır. Bu­nunla birlikte bazı insanlar, duygusal baskılar­dan diğerlerinden daha fazla etkilenirler.

Endişe genellikle uzun bir zaman periyo­dunda ve tüm yaşam deneyimine bağlı olarak gelişen bir deneyimdir. Yaşam deneyimlerine karşı endişe hali geliştikten sonra bazı özel olaylar ya da durumlar endişe ataklarına yol açabilirler. Endişe seyri oluşmasının dört temel nedeni vardır:

Çevre: Yaşadığınız çevre kendinizi ve di­ğerlerini nasıl algıladığınızı etkiler. Bun­lar ailenizle, arkadaşlarınızla, çalışma arkadaşlarınızla yaşadığınız deneyimler so­nucu oluşacaktır. Çevrenizde kendinizi güvensiz hissediyorsanız, endişe hali de daha yaygın olarak oluşur.

Bastırılmış duygular: Kişisel ilişkileri­nizde duygularınıza bir karşılık bulamaz­sanız endişe hali oluşacaktır. Bu, genel­likle kızgınlığınızı ya da hayal kırıklığınızı uzun bir süre bastırırsanız oluşur.

Fiziksel nedenler: Zihin ve vücut karşı­lıklı etkileşim halindedir, bu etkileşimde oluşan bir değişiklik endişe halinin oluş­masına neden olabilir. Bu koşullar genel­likle hamilelik, ergenlik ya da bir hastalık sonrası ortaya çıkar. Bu durumlarda ruh hali tamamen değişir ve bu endişe hali­ne neden olabilir.

Kalıtsal nedenler: Bazı duygusal rahat­sızlıklar aileden geliyor olabilir, ancak bu

Endişenin Çeşitleri Nelerdir? Anksiyete Depresyon

Endişeye neden olan koşullar genellikle 3 başlıkta incelenebilir: (a) endişe hali, (b) fobiler (c) bir travma sonrası stres rahatsızlıkları. Endi­şe hali üç temel rahatsızlık içerir: (i) panik ataklar, (ii) genel endişe rahatsızlıkları ve (iıı) saplantı hastalığı

Endişe Hali

Endişe birdenbire ortaya çıkabilir (kısa süre­li olabilir) ya da kronik (uzun süreli) olabilir. Panik rahatsızlığına sahip bir kişinin genel en­dişe haline de sahip olması genellikle rastla­nan birşeydir. Panik atakla bir arada görülme­yen endişe haline genel endişe rahatsızlığı de­nir. Panik atak ve genel endişe halinin benzer nedenleri ve belirtileri vardır.

Panik Atak Nedir?

Tekrarlanan endişe ataklara yol açıyorsa ya da sinirlilik hali süresince panik hali oluşuyor­sa, bu panik atak olarak adlandırılır. Panik atak yavaş yavaş sinirlilik ve gerginlik olarak başlayıp birdenbire keskin bir endişe atağına dönüşür. Panik atak genç yetişkinlerde daha yaygındır, ergenlikte de görülebilir.

Panik atak başka bir akıl hastalığı ile bağ­lantılı değildir ve herhangi bir hızlandırıcı fak­törle ortaya çıkmaz. Hızlandırıcı faktörler has­talığın işaret ve belirtilerini çabuklaştıran fak­törle Jr. Eğer bastırılmış duygulara sahipse­niz, panik atağı hızlandıran faktörleri tanımla­manız kolay olmaz; ancak bir uzman bu konu­da size yardımcı olabilir.

Panik Atağın Belirtileri Nelerdir?

Panik atağın genel belirtileri, genel bir pa­nik hali, çarpıntı (kalbin güm güm attığını ya da çok hızlı çarptığını hissetmek), göğüste ağ­rı, soluk almada güçlük ya da çok hızlı soluk alıp verme ve baş dönmesi ya da kendini zayıf hissetmektir, insanlar paniği tuhaf, esrarlı duy­gular ya da kötü birşey olacakmış gibi hisset­mek olarak tanımlarlar. Burada korkunuzun nedenini ya da çekindiğiniz olayın sonuçlarını tanımlamanızın herzaman mümkün olmayabi­leceğini bilmeniz gerekir. Eğer nedeni tanımlayamıyorsanız, kendinizi çaresiz ve korumak için "birşey" yapmak zorunda hissedeceksi­niz. Ancak bu "birşey"i tanımlamakta kolay olmayacaktır.
Aşağıda panik atağın temel belirtileri detaylandırılmıştır.

Göğüs ağrısı: Endişeden kaynaklanan göğüs ağrısı genellikle kalp krizi ya da kalple ilgili bir rahatsızlıktan kaynaklanan göğüs ağrısı ile karıştırılır. Kalp problem­lerinden kaynaklanan göğüs ağrısı ile en­dişeden kaynaklanan göğüs ağrısı arasın­da dört temel farklılık vardır. Endişeden kaynaklanan göğüs ağrısı:
1. Sadece birkaç saniye sürer, ancak birkaç dakikada ya da saatte bir tekrarlanabilir.
2. Hareket etmeyle ya da fiziksel çabayla ilintili değildir;
3. Dinlenirken bile oluşabilir; ve
4. Göğüs ağrısı başladığında fiziksel aktiviteyi bıraksanız da kesilmez.

Nefes alma güçlüğü: Bir atak sırasında havasız kalma korkusuyla, daha hızlı ve derin nefes almaya başlarsınız. Aynı zamanda dışarı çıkıp, daha çok hava alma ihtiyacı hissedersiniz. Derin ve hızlı solu­ma çok uzun sürerse, çok miktarda kar­bondioksit kaybı oluşabilir. Karbondiok­sit miktarındaki dengesizlik; ayakparma-ğı, ayak ya da yüzde uyuşma ya da ür­perirle, baş dönmesi ve solgunluk gibi ilave belirtilere yol açabilir.

Diğer belirtiler: Endişe problemi olan bazı kişiler yüz kızarması, terleme, ürper-me ve isilik gibi problemlerden yakınabi­lirler. Ayrıca midede acı ya da kelebek uçuyor hissi oluşabilir. Panik atak sırasın­da, zihniniz bulanık ya da karmaşık ol­duğu için sağlıklı düşünüp hareket edemeyebilirsiniz.

Panik Atağın Teşhis Kriterleri, Anksiyete Bozukluk

Üç hafta içerisinde en az üç panik atak geçirilmiş olmalıdır. Bu ataklar yoğun efor harcandığı ya da hayati tehlike ol­duğu zamanlarda olmamalıdır.

Aşağıda sayılan belirtilerin en az dördü­nü taşıyan panik ataklar sırasında korku ve endişe hâkimdir:

1. Nefes alma güçlüğü
2. Çok yoğun ve zorlayıcı kalp atışı,
3. Kalp ağrısı ya da rahatsızlığı,
4. Şok ya da boğulma hissi,
5. Baş dönmesi ya da kararsızlık hissi,
6. Ellerde ve ayaklarda ürperme,
7. Kendini rüyada gibi hissetmek,
8. Sıcak ve soğuk ürperme,
9. Terleme,
10. Bayılma,
11. Titreme.

Panik atak sırasında ölüm, çıldırma, de­lirme ya da kontrolsüz birşey yapma kor­kusu.
Bir ay içerisinde aşağıdakilerden birini en az bir atak izleyecektir:

Başka ataklar konusunda sürekli endişe içerisinde olmak
Kalp krizi ya da çıldırma gibi panik ata­ğın sonucunda olabilecekler için belirgin üzüntü halinde olmak,
Ataklarla ilgili belirgin davranış değişikli­ği Büyük bir depresyon gibi zihinsel bir probleme ya da fiziksel sorunlara sahip olmamak.

Kalabalıkta olma korkusuyla bir arada orta­ya çıkmaz.

Panik atakların sıklığı kişiden kişiye değişir. Bazı insanlar hayatları boyunca birkaç panik atak geçirirken, bazıları birkaç günde haftada ya da ayda bir panik atak geçirebilirler, bazen herhangi belirgin bir neden olmaksızın panik ataklar birdenbire kesilir. Her atağın şiddeti ve belirtileri farklıdır.

Yaygin Anksiyete Bozuklugu (Endise)

Endişe ne kadar yaygındır?

Endişe ihmal nedeniyle çok fazla raporlanmayan bir sorundur. Ne kadar insanın endişe sorunu yaşadığını tahmin etmek güçtür, çün­kü pek çok kişi endişe nedeniyle doktora baş­vurmaz, insanlar genellikle sadece "akıl hasta­lığı" olan kişilerin psikiyatriste ihtiyacı olduğu­nu düşünürler. Amerika Birleşik Devletleri'nde insanların % 5'inde endişe problemi olduğu tahmin edilmektedir.

Endişe, vücutta psikolojik bir sürecin sonucu­dur.
Endişe korkuyla aynı değildir ancak korkuyla ilintilidir.
Endişe sizi tehlikeye karşı uyarır-içgücü gibidir-tehlike vardır ve siz kontrolünüzü kaybedebi­lirsiniz.
Korku, gerçekten zarar verebilecek bir duru­ma karşı verilen bir reaksiyondur. Korku genellikle kısa sürelidir. Endişe uzun sü­rer.
Gerçekte reaksiyonunuzun korku nedeniyle mi yoksa endişeden mi kaynaklandığını belir­lemek güçtür.
Endişe ve korku tüm koşullarda farklı oranlar­da vardır.
Belirtilerin nedenlerini bulmak, bunun korku mu endişe mi olduğunu anlamaktan daha önemlidir.

Yaygın Anksiyete Bozukluğu

Endişe kadınlar arasında erkeklerden daha yaygındır. Bazı çalışmalar endişenin aileden de gelebileceğini göstermiştir.

Modern hayatın baskılarıyla endişe sorunu yaşayan insanların sayısı tehlikeli boyutlarda artmaktadır. Bununla birlikte bazı uzmanlar endişenin arttığına dair kesin bir kanıt olmadı­ğını söylemektedir. Onlara göre, artan farkındalık ve yaşamı dolu dolu yaşama isteği, daha çok insanın endişe için yardım istemesine yol açmaktadır. Önemli olan endişenin artıp art­madığı değil, daha üretken ve anlamlı bir ya­şam sürebilmek için endişe ile nasıl baş edeceğinizdir. Endişeyi kontol altına almak ve önle­mek, sorunlarla nasıl başa çıkacağınızı da gös­terecektir.
Endişe genellikle korkuyla karıştırılır.

Anksiyete ve Endise Anasayfa

Yaygın Anksiyete

Endişenin Etkileri ve Nedenleri

Genel Endişe Hali

Endişe Hali Teşhisi

Fobi Rahatsızlıkları

Agorafobi

Sosyal Fobinin İşaretleri

Ayurveda

Homopati

Endişenin Doğal Tedavisi

Unani Nedir